การสำรวจใต้น้ำ หรือการค้นหาใต้น้ำ

การสำรวจท้องทะเล แบ่งออกเป็น 2 วิธีคือ การค้นหาทางผิวน้ำ และการค้นหาใต้น้ำ

  • การค้นหาทางผิวน้ำ
    -การค้นหาโดยใช้โซนาร์จากเรือใหญ่
    -การใช้เรือเล็กลากสายกวาด จะต้องเตรียมการและใช้อุปกรณ์เครื่องมือดังนี้

      1.เรือยางหรือเรือเล็ก จำนวน 1 หรือ 2 ลำพร้อมเคร่องยนต์ติดท้ายขนาด 40 แรงม้า
      2.เชื่อกสำหรับลากสายกวาดยาง 2 ครึ่ง ถึง 3 เท่าของความลึกของน้ำและเชือกขนาด 1/2 นิ้วจำนวน 2 เส้น
      3.สายกวาดยาว 50-60 เมตร ทุกระยะ 10 เมตร มีน้ำหนัก 1 ปอนด์ถ่วงอยู่
      4.ทุ่นลอยพร้อมสายยาวเท่ากับความลึกของน้ำ จำนวน 2 ทุ่น
      5.เครื่องรักษาระดับ มีสายซุง 4 เส้น สามารถปรับแต่งได้
      วิธีปฏิบัติ
        เมื่อถึงจุดที่ต้องการต้นหาก็ทิ้งสายกวาดแล้วใช้เชือกลาก
        ใช้เรือ 2 ลำ สามารถรักษาความกว้างของสายกวาด ได้มห้มีพื้นที่กวาดมากกว่า
        เหมาะสำหรับพื้นที่ท้องทะเลเรียบ ไม่มีสิ่งกรีดขวาง
  • การค้นหาจากใต้น้ำ
      -การใช้ยานใต้น้ำ จะมีคนลงไปกับยาน ในกรณีที่บริเวณนั้นมีสิ่งอันตรายมาก หรือน้ำลึกมากเกินไปจะใช้กล้องวงจนปิดบันทึกภาพลงไปกับยานด้วย ส่วนใหญ่จะใช้กับเรือทำลายทุ่น หรือวัตถุระเบิด
      - การใช้นักดำน้ำและเรือเล็กปฏิบัติงานร่วมกัน มี 2 วิธีคือการใช้กระกานค้นหา หรือการสช้คานเหล็ก
  • การใช้กระดานค้นหา
    อุปกรณ์กระดานค้นหาขนาด กว้าง 2 ฟุต ยาว 3 ฟุต ผูกสายซุง 2 เส้น เชือกลากกระดานยาว 3 เท่าของความลึกของน้ำ ทุ่นลอยพร้อมเชือกยาวเท่ากับความลึกของน้ำ
    วิธีการปฏิบัติ
      - นักดำน้ำจับที่กระดานใต้น้ำ ซึ่งลากด้วยเชือกลากกระดานโดยเรือเล็ก ความเร็วในการลากประมาณ 2-4 น๊อต
      - นักดำน้ำจะบังคับกระดานค้นหา โดยกระดกกระดานขึ้น - ลง เมื่อต้องการเปลี่ยนความลึก
      เหมาะสำหรับท้องทะเลไม่ราบเรียบมีสิ่งกรีดขวาง เช่น กองหิน ปะการัง หรือมีระดับความลึกที่แตกต่างกันมาก อาจใช้หลายชุดก็ได้ ขึ้นอยู่กับกำลังของเชือกลาก
      - นักดำน้ำจะนำเชือกและทุ่นลอยเล็ก ๆ ไปด้วย เมื่อพบวัตถุที่ต้องการ จะปล่อยกระดานและนำเชือกไปผูกวัตถุนั้นแล้วจึงขึ้นสู่ผิวน้ำ
  • การใช้คานเหล็ก
      - อุปกรณ์และวิธีการเหมือนการใช้กระดานฯ เพียงแต่เปลี่ยนจากกระดานฯ มาใช้คานเหล็ก ขนาด 6 เมตรเท่านั้น
      - วิธีนี้เหมาะสำหรับพื้นท้องทะเลเรียนไม่มีสิ่งกีดขวางใต้น้ำ เนื่องจากคานเหล็กบังคับระดับขึ้น - ลง ไม่ได้ แต่ขณะปฏิบัตินักดำน้ำต้องยกเหล็กให้พ้นพื้นขึ้นมา
  • การค้นหาโดยนักดำน้ำ สามารถทำได้หลายแบบ เช่น แบบวงกลม แบบรูปพัด แบบนักดำน้ำลากสายกวาด แบบตารางกริด แบบนักว่ายน้ำลากนักดำน้ำ
    • การค้นหาแบบวงกลม
      - อุปกรณ์ ตุ้มน้ำหนัก 1 ปอนด์ เชือกนำความยาวเท่าความลึกของน้ำ ทุ่นลอย เชือกค้นหา
      -วิธีปฏิบัติ ทิ้งตุ้มน้ำหนัก ซึ่งผูกเชือกนำติดกับทุ่นไว้แล้ว นักดำน้ำดำตามเชือกนำ นำเชือกค้นหาไปผูกห่วงตุ้มน้ำหนัก ค้นหารอบ ๆ ตุ้ม เป็นวงกลม ตรวจสอบว่าครบรอบโดยสังเกตที่พื้น ทำเครื่องหมายไว้บนพื้น ถ้าใช้นักดำน้ำคนเดียวจะขยายเชือกค้นหาออกไปทีละรอบ วิธีนี้เหมาะสำหรับพื้นท้องทะเล กระแสน้ำไม่แรงนัก
    • แบบรูปพัด อุปกรณ์ และพิธีการเหมือนแบบวงกลม แต่การค้นหาไม่สามารถกระทำได้ครบรอบเนื่องจาก กระแสน้ำแรงมาก จนไม่สามารถค้นหาเป็นวงกลมได้ จึงทำได้เพียงครึ่งวงกลมหรือน้อยกว่า
    • แบบนักดำน้ำลากสายกวาด
      -อุปกรณ์ ประกอบด้วย ตุ้มน้ำหนัก 4 ลูก ทุ่นลอยพร้อมเชือกยาวเท่ากับความลึกของน้ำ 4 ทุ่น สายกวาดมีน้ำหนักถ่วงพอที่จะใช้เชือกลากไปกับพื้น 1 เส้น เชือกกำหนดพื้นที่ 2 เส้น
      -วิธีปฏิบัติ ทิ้งทุ่นกำหนดพื้นที่ นำเชือกกำหนดพื้นที่วางระหว่างทุ่นขนานกัน และนักดำน้ำลากสายกวาดตามเชือกกำหนดพื้นที่ เหมาะสำหรับพื้นที่เรียบ วัตถุที่ค้นหามีขนาดใหญ่
    • แบบตารางกริด
      -อุปกรณ์ เชือกกำหนดเพื้นที่ 2 เส้น ตุ้มน้ำหนัก 4 ลูก ทุ่นลอยพร้อมเชือกทุ่น 4 ทุ่น และเชือกค้นหา 1 เส้น
      -วิธีปฏิบัติ กระทำได้ 2 ลักษณะ
        ลักษณะที่ 1 .ใช้นักดำน้ำ 2 คน ดำตามเชือกค้นหาสวนทางกัน
          +ขึงเชือกค้นหาระหว่างเชือกกำหนดพื้นที่ทั้งสองเส้น
          + นักดำน้ำอยู่ที่ปลายเชือกค้นหาด้านละคน
          +เริ่มดำค้นหาโดยดำน้ำตามเชือกค้นหาสวนทางกัน นักดำน้ำอยู่คนละด้านของเชือกค้นหา
          +เมื่อสุดเชือก หรือถึงปลายเชือกก็จะเลื่นอเชือกค้นหาไปยังระยะต่อไป

        ลักษณะที่ 2 ดำค้นหาเป็นหน้ากระดาน ในตารางกริดเป็นกรณีที่มีกำลังพลของนักดำน้ำจำนวนมากพอ

          +วิธีปฏิบัติ ขึงเชือกค้นหาระหว่างเชือกกำหนดพื้นที่
          +นักดำน้ำประจำตามห่วง หรือจุดของตน
          +ผู้ที่อยู่ปลายเชือกค้นหาเป็นผู้เลื่อนเชือก
          +ดำไปพร้อมกันเป็นหน้ากระดาน
    • แบบนักว่ายน้ำลากนักดำน้ำ
        -อุปกรณ์ เชือกลากเท่าจำนวนนักดำน้ำ และคานเหล็กสำหรับให้นักดำน้ำเกาะ
        -วิธีการปฏิบัตินักวว่ายน้ำอยู่ที่ผิวน้ำ (คอยควบคุมทิศทาง) ลากนักดำน้ำไปยังทิศทางที่ต้องการค้นหา
  • การสำรวจหรือการค้นหาตัวเรือใต้แนวน้ำ
    การสำรวจแบบนี้เพื่อการประเมินผลในการเตรียมการซ่อมทำใต้ท้องเรือ การค้นหาวัตถุระเบิดของฝ่ายตรงข้าม ควรระมัดระวังสำหรับการสำรวจตัวเรือคือท่อทางดูดต่าง ๆ ของเรือ การสำรวจแบงออกเป็น 4 แบบ
      1 แบบสร้อยคอย เหมาะสำหรับกรณีเรือจอดเทียบท่าหรือทอดสมอกลางทะเล ข้อดีของวิธีนี้คือรวดเร็วและครอบคลุมพื้นที่ได้ดีกว่าวิธีอื่น ข้อเสีย ใช้นักดำน้ำมากกว่าแบบอื่น
      อุปกรณ์
        • เชือกสำรวจยาวตามขนาดของเรือ ทำปมห่างกันประมาณ 1 เมตร เพื่อให้นักดำน้ำเกาะ
        • ทุ่นลอย 2 ลูกเพื่อให้นักดำน้ำที่ผิวน้ำทั้งสองกราย
        • อุปกรณ์ว่ายน้ำ ดำน้ำพร้อมอุปกรณ์พิเศษที่เห็นว่าเหมาะสม
      วิธีปฏิบัติ
        • ผู้ควบคุมในน้ำคือ ผู้ที่ดำอยู่บริเวณกระดูกงู ปล่อยนักดำน้ำจากบริเวณกราบเรือ หัวหรือท้ายเรือตามกระแสน้ำ
        • นักว่ายน้ำที่อยู่กราบเรือทั้งสองไม่จำเป็นต้องใช้เครื่องดำน้ำหากจำเป็นก็ใช้ได้ตามความเหมาะสมแล้วแต่สถานการณ์
        • เมื่อลงน้ำเรียบร้อยแล้ว ผู้ควบคุมใต้น้ำส่งสัญญาณเริ่มสำรวจ
        • กระตุกเชื่อก 3 ครั้ง ทุกคนรับสัญญาณตอบเหมือนที่รับได้เป็นการเริ่มสำรวจ
        • กระตุกเชือกยาว 1 ครั้ง ให้ทุกคนหยุดตอบสัญญาณ ดำเนินการกับวัตถุนั้นแล้ว
        • กระตุกเชือก 2 ครั้ง ถ้าเห็นว่ายังไม่ละเอียดพอและกระแสน้ำไม่แรงมาก อาจให้สำรวจซ้ำย้อนกลับอีกครั้งได้
      2 แบบครึ่งสร้อยคอย การสำรวจหรือตรวจเหมือนกับสร้อยคอ เพียงแต่สำรวจทีละครึ่งลำตั้งแต่กระดูกงูถึงกราบเรือ ข้อดี ได้รายละเอียดดีกว่า ข้อเสีย ใช้เวลานานกว่า
    สรุป การสำรวจหรือการค้นหาใต้น้ำมีหลายวิธี นักดำน้ำจะต้องเลือกใช้วิธีที่เหมาะสม การสำรวจนั้นอาจได้จากผิวน้ำโดยใช้เรือ หรือจากใต้น้ำซึ่งใช้เรือเล็กหรือคน การค้นหาผิวน้ำมีวิธีการที่แตกต่างไปจากการค้นหาใต้น้ำ ซึ่งอาจจะใช้ยานหรือนักดำน้ำได้ การใช้นักดำน้ำมีวิธีการค้นหาอยู่มากมายเช่น การค้นหาแบบวงกลม แบบรูปพัด ลากสายกวาด ตารางกริด เป็นต้น

    :คู่มือการฝึกอบรมหลักสูตรนักดำน้ำอนุรักษ์ใต้ทะเล โดย หน่วยส่งครามพิเศษทางเรือ